h Dolar 7,4256 %-0.3
h Euro 8,9529 %-0.3
h BIST100 1.541,23 %0.67
a Akşam Vakti 19:05
İstanbul
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a

Reza Zarrab’ın İran yaptırımlarını delmek için kurduğu ağda dünyaca ünlü üç bankanın da yer aldığı ortaya çıktı

ABD’nin İran‘a uyguladığı yaptırımların delinmesiyle suçlanan iş adamı Reza Zarrab‘ın global para akışının gerçekleşmesi için kurduğu ağda, Birleşik Arap Emirlikleri Merkez Bankası’nın, İngiltere merkezli Standard Chartered ve Almanya merkezli Deutsche Bank isimli bankaların rol aldığı ortaya çıktı.

FinCen dokümanları ismindeki araştırmacı gazetecilik çalışması kapsamında BBC’nin ulaştığı evraklara nazaran Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Merkez Bankası, ihtarlara karşın Dubai merkezli Gunes General Trading şirketinin İran yaptırımlarının delinmesi kapsamında gerçekleştirdiği kuşkulu süreçleri engellemedi. Zarrab’ın kurduğu ağın bir kesimi olan Gunes General Trading isimli şirket, sızdırılan dokümanlara nazaran 2011-2012 ortasında BAE finansal sisteminde 142 milyon dolar pahasında kuşkulu sürecin gerçekleşmesinde rol aldı.

Standard Chartered bankasının ise 2007-2016 yılları ortasında Zarrab ve ağı için toplamda 5,8 milyar doları aşan 37.533 adet para transferi gerçekleştirilmesinde rol oynadığı ortaya çıktı. Deutsche Bank’ın da ABD’de faaliyet gösteren bir iştirakinin Mart 2017’de, Zarrab ile alakalı olduğu 2013 yılında kamuoyuna yansıyan bir şirket için yaklaşık 29 milyon dolar para transferi gerçekleştirdiği belirtildi.

ZARRAB CÜRMÜNÜ KABUL ETMİŞTİ

Reza Zarrab, ABD’de Halkbank’ın eski genel müdür yardımcısı Hakan Atilla’ya karşı açılan dava kapsamında yargılama süreci başlamadan savcılıkla anlaşarak cürmünü kabul etmişti. 2017 yılında sahtecilik ve kara para aklama suçlamalarını ABD’de kabul eden Zarrab’ın cezası şimdi kesinleşmedi.

Standard Chartered bankasına ise geçen yıl 2014 yılına kadar gerçekleşen süreçler kapsamında İran’a karşı yaptırımların delinmesinde rol aldığı için ABD tarafından 1,1 milyar dolar ceza verilmişti. Deutsche Bank da 2015 yılında ABD’nin İran’a uyguladığı yaptırımları ihlal ettiği için 258 milyon dolarlık para cezası ödemeyi kabul etti.

FINCEN DOKÜMANLARI KAPSAMINDA ORTAYA ÇIKTI

FinCEN evrakları, ABD merkezli haber sitesi Buzzfeed’e sızdırılan dokümanların Memleketler arası Araştırmacı Gazeteciler Konsorsiyumu’yla (ICIJ) da paylaşılması sonucu Türkiye dahil 88 ülkeden 108 basın kuruluşunun yer aldığı bir araştırmacı gazetecilik evrakı. İçlerinde BBC’nin de olduğu basın kuruluşlarına sızan evraklar, dünyanın en büyük finansal kuruluşlarının kara para aklama operasyonlarına aracılık ettiğini ve 2 trilyon dolar bedelindeki kuşkulu süreçlerde rol aldıklarını ortaya koydu.

FinCEN, ABD’deki Mali Kabahatleri Araştırma Ağı’nın kısaltması. ABD doları cinsinden yapılan kuşkulu finansal süreçlerin FinCEN’e bildirilmesi gerekiyor. Kuşkulu süreç raporları ise kısaca SAR olarak isimlendiriliyor. Bu kuşkulu süreçler ortasında ‘terörle alakalı şahısların ya da tertiplerin fonlanması’ ya da kara para aklama olabiliyor.

BAE MERKEZLİ İKİ BANKADA YER ALAN HESAPLAR

ABD’de yargı makamının oluşturduğu evraka nazaran, Türkiye, İran ve Makedonya vatandaşı iş adamı Reza Zarrab’ın, İran’a yönelik yaptırımların delinmesi için kurduğu ağda Gunes General Trading de yer alıyordu. Zarrab’ın milletlerarası finansal sisteme girmesi yasak olan İran hükümeti ve şirketlerinin ABD tarafından uygulanan yaptırımlardan kaçması için yüz milyonlarca dolarlık bir ağ kurduğu ortaya çıkmıştı.

FinCEN dokümanlarına nazaran İngiltere merkezli Standard Chartered bankasının New York şubesi, BAE Merkez Bankası’nı 2012 yılında Gunes General Trading’in gerçekleştirdiği yüzlerce kuşkulu süreç hakkında uyardı. Fakat bu SAR ikazlarında bu süreçlerin yaptırımları delmek gayesiyle yapılmış olabileceği bilgisi yer almadı. BAE Merkez Bankası ise bu durumun yasal mercilere iletildiğini ve hesapların Eylül 2011’de kapatıldığı yanıtını verdi. Standard Chartered, şirketin kuşkulu süreçlere başka bankalarda yer alan hesapları üzerinden devam edebildiğini belirtti.

Fakat FinCEN dokümanlarına nazaran BAE Merkez Bankası, Gunes General Trading şirketinin BAE merkezli Rakbank ve Dubai Ulusal Bankası’nda (NBD) yer alan başka hesapları üzerinden gerçekleştirdiği kuşkulu süreçleri durdurmak için harekete geçmedi. Bunun üzerine Gunes General Trading, çoğunluğu Rakbank olmak üzere Eylül 2012’ye kadar 108 milyon dolar kıymetinde kuşkulu süreç gerçekleştirdi.

Rakbank, bu üslup hadiselerin saklılığı hasebiyle bu hususta yorum yapamayacağını, birebir vakitte kara para aklamaya karşı sıkı bir siyaset izlediklerini söylerken NBD ve BAE Merkez Bankası BBC’nin bahisle ilgili sorularına cevap vermedi. Nisan 2013’te ise ABD merkezli New York Mellon bankası, ABD hükümetinin Gunes General Trading hakkında açtığı soruşturma ve yaptırımları delme kapsamında süreçler gerçekleştirdiğine inandıkları tarafında bir SAR geçti. Gunes General Trading şirketi ise son iki yıl içinde kapandığı için BBC bahisle ilgili yorum yapacak kimseye ulaşamadı.

STANDARD CHARTERED, ZARRAB TUTUKLANDIKTAN SONRA DA SÜREÇLERE MÜSAADE VERDİ

FinCEN dokümanları araştırmasına dahil olan Almanya merkezli Deutsche Welle isimli haber kurumuna nazaran ise Standard Chartered bankasının 2007-2016 yılları ortasında Reza Zarrab ve ağı için toplamda 5,8 milyar doları aşan 37.533 adet para transferi gerçekleştirilmesinde rol oynadığı ortaya çıktı.

Standard Chartered, 2013 yılında Türkiye’deki soruşturmaların başlaması, 2015’te ABD’de Zarrab aleyhine kara para aklama ve İran yaptırımlarından kaçınma suçlamasıyla iddianame hazırlanması, Zarrab’ın Mart 2016’da ABD’de tutuklanmasından sonra da bu süreçlere bir son vermedi.

MUAMMER GÜLER DE VAR

Banka, Ocak-Eylül 2016 ortasında Zarrab ile kontaklı olduğu belirlenen 24 şirket ve kişi için toplamda 133 milyon doları aşan 715 transfer yaptı. FinCEN kayıtlarına nazaran bankanın Ocak-Eylül 2016 ortasında kuşkulu para transferlerini aktardığı şahıslar ortasında Reza Zarrab’ın kuryesi olmakla suçlanan Halil Akkaya, Murat Yılmaz, eski iktisat bakanı Zafer Çağlayan’ın özel kalemi Onur Kaya ve eski içişleri bakanı Muammer Güler de yer alıyor.

Birebir rapora nazaran Standard Chartered, Reza Zarrab’ın kardeşi Mohammad Zarrab’ın sahibi olduğu Lord Metal İthalat İhracat Sanayi ve Ticaret LTD Şti isimli şirket için de para transferi yaptı. FinCEN kayıtlarına nazaran Nargis Memleketler arası Dış Ticaret LTD Şti de Zarrab ile bağlı olduğu için para transferleri incelenen şirketler ortasında yer aldı. Nargis Memleketler arası Dış Ticaret, 2013’te yürütülen soruşturma kapsamında Türkiye’de mal varlıklarına el koyulan şirketler ortasında yer alıyordu.

Deutsche Bank: Bu bilgiler yeni değil

Tekrar Deutsche Welle’nin haberine nazaran, Deutsche Bank da Zarrab ile bağlı şirketlerin gerçekleştirdiği kuşkulu süreçlere müsaade verdi. Deutsche Bank’ın ABD’de faaliyet gösteren iştiraki Deutsche Bank TCA, Mart 2017’de Reza Zarrab ile bağlı olduğu 2013 yılında kamuoyuna yansıyan Ender Döviz ve Değerli Maden Ticareti Yetkili Kuruluş AŞ için 29 milyon dolara yakın para transferi aktardı. Deutsche Bank’ın müsaade verdiği transferler Mart 2016 ve Şubat 2017 ortasında gerçekleşti. Deutsche Bank TCA’nın bu süreçleri raporlamasının nedeni, Ender Döviz’in o sırada bir kara para aklama operasyonuna karıştığı için soruşturulmasından kaynaklanıyordu.

Deutsche Bank hazırladığı raporda, kuşkulu faaliyetlerin birkaç Türk bankası ortasında dağıtılan şirket içi ödemeler olduğunu belirtti: “Bu SAR dosyalanmaktadır; zira süreçler yüksek riskli bir ülkeden (Türkiye) yapılmaktadır. Çok sayıda büyük, yuvarlak dolar süreci var ve süreç detaylarında hiçbir ticari emel tespit edilmedi.”

Hususla ilgili gazetecilerin sorularını yanıtlayan Deutsche Bank ise bu bilgilerin kendileri ve yetkililer için yeni olmadığını aktardı. Raporların 2016 öncesine dayandığını tez eden banka sözcüsü, “Deutsche Bank artık eskisi üzere değil. Sistemimizdeki geçmiş zaafları kabul ettik, bunun için özür diledik ve ilgili cezalarımızı kabul ettik” dedi.

YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.

HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.

%d blogcu bunu beğendi: