h Dolar 9,0674 %0.34
h Euro 10,5055 %0.34
h BIST100 1.413,54 %-0,23
a İmsak Vakti 02:00
İstanbul 15°
  • Adana
  • Adıyaman
  • Afyonkarahisar
  • Ağrı
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Çorum
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Gümüşhane
  • Hakkâri
  • Hatay
  • Isparta
  • Mersin
  • istanbul
  • izmir
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kırklareli
  • Kırşehir
  • Kocaeli
  • Konya
  • Kütahya
  • Malatya
  • Manisa
  • Kahramanmaraş
  • Mardin
  • Muğla
  • Muş
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Şanlıurfa
  • Uşak
  • Van
  • Yozgat
  • Zonguldak
  • Aksaray
  • Bayburt
  • Karaman
  • Kırıkkale
  • Batman
  • Şırnak
  • Bartın
  • Ardahan
  • Iğdır
  • Yalova
  • Karabük
  • Kilis
  • Osmaniye
  • Düzce
a

Davos 2021: Pandemi, küresel ekonomik görünümü ve küresel riskleri nasıl etkiledi?

25 Ocak’ta başlayan ve 29 Ocak’ta sonlanacak olan Dünya Ekonomik Forumu (WEF) Davos 2021 toplantılarını şekillendiren ve WEF tarafından yayınlanmış iki önemli rapordan bahsetmek istiyorum: Ekonomist Görünüm 2021 Raporu ve Küresel Riskler 2021 Raporu.

Ekonomistler Görünüm 2021 Raporu

WEF Ekonomist Görünüm Raporunda, 24 ekonomist önümüzdeki süreçte mevcut ekonomik görünümün itici güçlerini değerlendiriyorlar. Prosedür olarak ekonomistlere pandemiye bağlı ve/veya pandeminin daha da kuvvetlendirdiği önceden belirlenmiş beş ana gelişme sunuluyor ve söz konusu gelişmelerin tesiri süreksiz olana”1″ puan, tesiri uzun-süreli olana “5” puan vermek suretiyle ekonomistlerin sıralama yapması isteniyor. Aşağıdaki grafiği raporun aslını bozmadan çevirisini yapmış olarak koydum.

Üstteki grafikte de görüleceği üzere ekonomistlerin değerlendirme sonuçları pandemi kaynaklı gelişmelerin tesiri en uzun müddetli olandan, süreksiz olan en alt seviyeye yanlışsız sıralanıyor. Ekonomistler, “Uzaktan çalışmayı” pandemiye bağlı en uzun vadeli tesire sahip gelişme olarak nitelendiriyorlar. Orta vadede ise tesirleri açısından büyükten küçüğe hakikat sıralanan dört gelişme ise sırasıyla: “Gelir dağılımında daha derin bir eşitsizlik”, “Teknoloji devlerinin daha fazla pazar gücüne sahip olmaları”, “Hükümetlerin daha büyük bir rol üstlenmeleri ve son olarak “Paralel tedarik zincirleri ve aksi küreselleşme”.

Raporda, söz konusu gelişmelerle ile ilgili ayrıntıları okuduğumda;

. Kısıtlama ve kapatmalardan ötürü uzaktan çalışmanın işgücü ve verimliliği konusundaki çalışmaların bilinmeyen olduğu;

. En adil ülkelerde bile pandemiden ötürü gelir dağılımındaki eşitsizliklerin arttığı, en büyük darbeyi düşük gelir seviyesine sahip iktisatların aldığı ve 2020 yılında çok yoksul kümesine eklenen 100 milyon kişinin en berbat senaryoda bu sayının 2021 sonunda 150 milyona çıkabileceği;

. Dijitalleşmenin pandemiyle artmasına karşın yüz yüze faaliyette bulunan işletmelerin büyük zarar gördüğü ve 2020 yılı sonunda en değerli beş şirketin tamamını değerlerini daha da artıran teknoloji şirketlerinin oluşturduğu;

. 2020 sürecinde G20 ülkelerinin 10 trilyon dolarlık harcama vaadinde bulunduğu, 2021 yılına ait olarak ise acil yardım ve teşvik harcamalarının mümkün olduğunca kesin ve şeffaf bir biçimde yapılmasında belirsizlik olduğu;

. Pandemi öncesinde ABD-Çin ticaret savaşı ve Brexit’in ortaya koyduğu aykırı globalleşme eğilimi ile pandemi sonrasında ülkelerin dünya değer zincirindeki yerlerini sorgulamaya başladıkları ayrıntıları dikkatimi çekti.

Global Riskler 2021 Raporu

Global riskleri ortaya koyan bir başka rapor ise WEF’in 650 üyesini kapsayan ve 2020 yılı anket sonuçlarını ortaya koyan Küresel Riskler 2021 Raporu oldu.

Global Riskler anket sonuçlarında yer alan ve çevirisini yaptığım aşağıdaki tabloda da görüleceği üzere ilk kolonda global riskler beş ana kategoriye ayrılıyor: Ekonomik, çevresel, jeopolitik, toplumsal ve teknolojik riskler.

İkinci kolonda söz konusu kategorilere ilişkin risk ögelerinin “olma olasılıkları” dikkate alınarak ilk 10 risk ögesi, üçüncü kolonda ise tesirlilik derecelerine göre ilk 10 risk ögesi çoktan aza gerçek sıralanıyor.

Tabloyu incelediğimizde;

. Olasılıklarına ve tesirlerine göre sıralanan her iki kolonda toplam risk ögelerinin çoğunluğunun yeşil renkle işaretlenmiş çevresel risk kategorisine ilişkin olduğunu görüyoruz.

. En az mümkünlük ve tesire sahip risk kategorisi ise mavi işaretli olan ekonomik risk kategorisine ilişkin. Gerçekleşme olasılıklarına göre sıralanan ilk 10 riskin içinde mavi renkle işaretlenmiş ekonomik risklere yönelik tek bir risk ögesi bulunmazken, tesirlerine göre sıralamada dokuzuncu sırada borç krizi riski yer alıyor.

. Toplamda iki risk ögesiyle turuncu renkle işaretlenmiş jeopolitik riskler ikinci en az sayıdaki risk kategorisi olarak sırasını almış.

. Mor renkle işaretlenmiş teknolojik riskler ise toplamda ikinci en fazla risk ögesine sahip risk kategorisine ilişkin. Teknolojik risk kategorisine ilişkin şu ayrıntıyı eklemekte yarar var; dijital güç konsantrasyonu (yoğunluğu), dijital eşitsizlik ve siber güvenlik yanılgıları ikinci kolonda “en olası” ilk 10 risk ögesi ortasında yer alırken üçüncü kolonda gösterilen “etkisi açısından esas riskler” olarak IT altyapı arızası onuncu ve son sırada görülüyor. Bundan anladığım: Teknolojik risklerin gerçekleşme mümkünlüğünün yüksek olmasına karşın global iktisat üzerindeki tesiri göreceli olarak (yani öbür kategorilere kıyasla) sınırlı.

Sonuç

Her iki raporun sonuçlarına baktığımda; pandeminin ekonomik riskleri geri plana attığı, hükümetlerin pandemiyle savaşa öncelik verdiği, çevresel olay ve gelişmelerin doğal kaynaklar ve global iktisat üzerinde büyük risk oluşturduğu, bilhassa teknolojik gelişmelerin eşitsizliğin daha da artmasında büyük rol oynadığını anlıyorum.

Dr. Fulya Gürbüz

Blog sitesini ziyaret edin

Dr Gürbüz: Global imalat kesimlerinden olumlu sinyaller geldi

IMF Dünya Ekonomik Görünümü: Gelişmekte olan piyasalar için farklı bir büyüme yolu

FÖŞ: Başımız Sağolsun, İktisatta Kışı Kaybettik

DAVOS 2021: Dünya, COVID ve iklim değişikliği nedeniyle “açlık salgını” ile karşı karşıya

Beğendiniz mi ?
Toplam 0 Puan: 0]
YORUMLAR

s

En az 10 karakter gerekli

Gönderdiğiniz yorum moderasyon ekibi tarafından incelendikten sonra yayınlanacaktır.

HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.

bitcoin forum - kocuce - Ko Cuce - Grafik Tasarım